Những hiểu lầm về đồ hộp

Bạn lầm rồi. Một số chất phụ gia chính trong đồ hộp là muối, đường và nước chanh ép. Các phụ gia thức ăn đến từ nhiều nguồn khác nhau. Hoa quả và rau cải là nguồn phụ gia thường gặp. Những chất cô đặc thường được chiết xuất từ hạt, hoa quả và rong biển còn các axit tactric, axit có tác dụng giữ cho thức ăn tươi lâu hơn thì được lấy từ quả.

Những hiểu lầm về đồ hộp

Có thể bạn đã gán cho đồ hộp quá nhiều những lý tưởng và định kiến trong khi trên thực tế, nó không quá tệ, nhưng cũng không phải là giải pháp tuyệt vời cho bé trong mọi hoàn cảnh.

Muốn con cao lớn như Tây và có chỉ số IQ tuyệt vời thì nên cho bé ăn nhiều đồ hộp nước ngoài?

Thạc sỹ, bác sỹ Đào Thị Yến Phi, đại học y khoa Phạm Ngọc Thạch, TP.HCM khẳng định, đến nay chưa có một công trình nghiên cứu nào tuyên bố rằng thực phẩm dinh dưỡng đóng hộp tốt cho trẻ trong việc phát triển chiều cao cũng như tăng trưởng IQ của trẻ. Đây chỉ là suy nghĩ phản diện, bởi vì chỉ số IQ của bé một phần dựa trên yếu tố di truyền, bổ sung chất béo và một phần dựa trên sự giáo dục.

Mặt khác, việc phát triển chiều cao của bé cũng không chỉ phụ thuộc vào thực phẩm dinh dưỡng mà trong đó yếu tố bổ sung canxi rất quan trọng và việc cho bé vận động nhiều cũng làm tăng trưởng chiều cao. Chỉ nên dùng đồ hộp như là một loại thức ăn thêm hơn là thức ăn chính cho bé ăn dặm hoặc khi bố mẹ bận việc, đi du lịch xa.

Nói chung, đồ hộp không gây nguy hại gì cho bé?

Loại thực phẩm này chưa hẳn đã tốt, đặc biệt là với trẻ em. Cũng theo thạc sỹ, bác sỹ Đào Thị Yến Phi, đại học y khoa Phạm Ngọc Thạch, việc cho bé ăn dặm bằng đồ hộp đều có hai mặt: lợi và hại.

Về mặt vệ sinh an toàn thực phẩm, có thể an tâm nếu các loại thực phẩm này được các cơ quan quản lý về vệ sinh an toàn thực phẩm công nhận chất lượng. Tuy nhiên, ở thức ăn công nghiệp, đa số các vi chất dinh dưỡng như vitamin nhóm B, C, các chất chống oxy hóa… đã bị phân hủy trong quá trình chế biến và bảo quản.

Ngoài ra, thức ăn loại này thường có hàm lượng chất béo, natri cao, thành phần chất xơ, vitamin và chất khoáng không đủ nên không đạt mức cân đối cần thiết cho bữa ăn, nhất là ở trẻ em. Các chất béo chế biến ở nhiệt độ cao, kéo dài bị oxy hóa thành những chất không có lợi cho tế bào. Các chất bảo quản nằm trong danh mục cho phép, nhưng cũng là những chất được khuyến cáo chỉ sử dụng ít nhất có thể.

Khẩu vị tuy là có nhiều mùi nhưng chắc chắn không bằng thức ăn tươi, nếu như người mẹ cho ăn nhiều quá bé sẽ không hứng thú với bữa ăn và sẽ gây ra triệu chứng biếng ăn ở trẻ.

Còn xét về chất lượng dinh dưỡng thì mỗi quốc gia đều có chất lượng dinh dưỡng khác nhau, có thể loại thực phẩm đó sẽ hợp với những đứa trẻ châu Âu nhưng lại không phù hợp với nước ta. Thành phần dinh dưỡng phải tùy từng nhu cầu cơ thể bé. Khí hậu, môi trường ảnh hưởng đến việc chọn dinh dưỡng thích hợp. Người Việt Nam dễ hấp thụ và phù hợp với thực phẩm của Việt Nam miễn sao đầy đủ chất dinh dưỡng và đúng nhu cầu là tốt.

Đồ hộp không dinh dưỡng như đồ tươi, nghèo khoáng chất và vitamin?

Thực tế, đa số nguyên liệu của đồ hộp, đặc biệt là loại không qua chế biến kỹ, được đóng hộp ngay hoặc rất sớm sau khi thu hoạch, khi mà sản phẩm còn tập trung được rất nhiều chất dinh dưỡng và chất lượng thực phẩm lúc đó còn ở mức cao nhất. Và các chất dinh dưỡng, vitamin cùng khoáng chất này sẽ được giữ lại ở trong hộp. Trong khi sự tập trung của một số loại vitamin có thể giảm 50% chỉ bảy ngày sau khi thu hoạch nếu bảo quản ở nhiệt độ thường thì đóng hộp là một cách hữu ích bảo vệ vitamin.

Cả vitamin C và folic đặc biệt đều là những chất dinh dưỡng không bền nên dù có mất mát chút ít trong quá trình đóng hộp, song vitamin C và chất folic sẽ trung thành ở trong sản phẩm đó mãi mãi sau khi đóng hộp. Rau chân vịt, đậu tây đóng hộp là những nguồn folic tốt. Ngô ngọt bao tử, quả mơ đóng hộp thậm chí còn cung cấp nhiều vitamin C hơn bản thân khi còn tươi. Thức ăn đóng hộp cũng là những nguồn khoáng chất tốt: chất kẽm và sắt thấy nhiều trong các loại thịt hộp, canxi thì có nhiều ở cá đóng hộp.

Trong nhiều trường hợp, sản phẩm đóng hộp còn tốt hơn khi chế biến tươi. Cá đóng hộp là một ví dụ. Cá tươi khi ăn phải loại bỏ xương nhưng quá trình đóng hộp làm mềm những xương nhỏ nên có thể ăn được và đó chính là nguồn canxi cần thiết để duy trì bộ xương chắc khỏe. Một trường hợp khác là 100g cà chua, rau chân vịt hay quả mơ đóng hộp cung cấp đến /4 lượng vitamin C cần thiết mỗi ngày, nhiều hơn cả khi các rau củ này còn tươi.

Chất phụ gia và bảo quản trong đồ hộp không cần thiết?

Không đúng. Các chất phụ gia thực phẩm đóng vai trò quan trọng trong việc bảo quản sự tươi ngon, giữ nguyên vị, hình thức của đồ ăn. Phụ gia được thêm vào vì một mục đích cụ thể nào đó như giữ cho thức ăn không bị ôi thiu, làm tăng giá trị dinh dưỡng hay cải thiện chất lượng đồ ăn. Chẳng hạn, chất chống oxy hóa ngăn ngừa chất béo và dầu trở nên ôi thiu hay chất chuyển thể sữa ngăn phần cứng và lỏng của bơ lạc không bị tách riêng rẽ. Phụ gia giữ cho bánh mì không bị mốc và cho phép mứt hoa quả trở nên rất quánh.

Tất cả các chất phụ gia đồ hộp đều là nhân tạo?

Bạn lầm rồi. Một số chất phụ gia chính trong đồ hộp là muối, đường và nước chanh ép. Các phụ gia thức ăn đến từ nhiều nguồn khác nhau. Hoa quả và rau cải là nguồn phụ gia thường gặp. Những chất cô đặc thường được chiết xuất từ hạt, hoa quả và rong biển còn các axit tactric, axit có tác dụng giữ cho thức ăn tươi lâu hơn thì được lấy từ quả.

Một số phụ gia được làm từ sự tổng hợp những sản phẩm hoàn toàn tự nhiên như axit ascobic (hoa quả) và tocopherol (dầu cải), cả hai chất này đều được sử dụng để giữ thức ăn khỏi bị ôi. Dầu ăn và các axit hữu cơ là những ví dụ về các chất tự nhiên được sử dụng như các chất chuyển thể sữa (ngăn thức ăn không bị tách rời). Tinh bột và xenlulo được sử dụng như là các chất làm đông. Tất nhiên cũng có những phụ gia nhân tạo như một số các chất chống oxy hóa, chất tạo màu và chất làm ngọt.

Đồ hộp có tỷ lệ muối, đường và chất béo cao?

Vì sự tiến bộ của công nghệ nên nhiều đồ hộp được bảo quản bằng nước thay vì nước biển hay nước hoa quả ép hơn là siro (nước ngọt), và hàm lượng chất béo trong đồ hộp cho các bé cũng được tính toán hết sức kỹ lưỡng để không nhiều và cũng chẳng thiếu.

Đồ hộp chẳng ích lợi gì?

Nếu thế thì người ta làm ra đồ hộp để làm gì? Thức ăn đóng hộp phong phú về mùi vị, kiểu chế biến và loại thực phẩm mà món ăn chế biến hàng ngày khó lòng có được. Đồ hộp làm cho bữa ăn của các bé thêm sinh động với những thực phẩm trái vụ bởi nó không chịu ảnh hưởng của yếu tố mùa vụ. Nó là cứu cánh của bạn khi không có cái tủ lạnh bên cạnh, những lúc đi chơi xa hoặc bận bịu công việc đấy chứ? Nói chung, những lúc người giúp việc vắng nhà hay cơ quan có việc đột xuất, đồ hộp cũng là giải pháp hay.